اقتصادآنلاین – فرزاد حسن‌زاده؛ این هفته بازار سرمایه عملکردی کم‌رمق داشت. شاخص کل بورس در طول هفته در کانال ۲ میلیون و ۸۰۰ هزار واحد در حال درجا زدن بود و در آخرین روز معاملاتی نیز این کانال به سختی حفظ شد.
اما اگر اخبار پیرامون بازار سرمایه را بررسی کنیم، متوجه خواهیم شد که برخلاف عملکرد ضعیف بازار، اخبار مهم و جذابی در جریان بود. بااین‌حال، بازار هیچ واکنشی به این اخبار نشان نداد و شاخص کل در روز چهارشنبه نیز منفی بود.
بازار سرمایه آخرین روز معاملاتی هفته پیش را در حالی آغاز کرد که به‌طور مشخص تحت تأثیر چند عامل قرار داشت که همین عوامل نیز در منفی شدن بازار مؤثر بودند. یکی از این عوامل، تعطیلی سه‌شنبه و نیمه‌تعطیل بودن بازار بود که تأثیر زیادی بر کم‌رمقی معاملات داشت.
به‌طور کلی، در این هفته ارزش معاملات خرد بسیار پایین و فشار عرضه نیز بیشتر بود که همین امر باعث افت شاخص کل در روز‌های اخیر شد.
مسئله دیگری که فعالان بازار سرمایه به‌شدت دنبال می‌کردند، پایان سررسید گواهی سپرده با نرخ ۳۰ درصد بود. بانک مرکزی در اطلاعیه‌ای اعلام کرد که این گواهی دیگر با این نرخ تمدید نخواهد شد، اما بازار سرمایه واکنش خاصی به این خبر نشان نداد. این مسئله می‌توانست سیگنالی مثبت باشد که نشان دهد در آینده نزدیک نقدینگی خوبی وارد بازار سرمایه خواهد شد و سرمایه‌گذاران با جدیت بیشتری وارد این بازار می‌شوند، اما بازار سرمایه به این خبر نیز واکنش سردی نشان داد.
لازم به ذکر است که در سال گذشته گواهی سپرده با نرخ ۳۰ درصد ارائه شد و بازار اثرات منفی آن را با تأخیر دریافت کرد. اکنون نیز امید می‌رود که با کاهش این نرخ به ۲۵ درصد، اثرات مثبت آن هرچند با تأخیر، اما در نهایت در بازار نمایان شود و رونق ایجاد کند.
یکی از اتفاقات مثبت روز چهارشنبه در بازار سرمایه، بازگشایی اولین نماد پتروشیمی پس از ۱۹ آذر بود. نماد‌های پتروشیمی از این تاریخ به دلیل نیاز به شفاف‌سازی و تعیین نرخ یوتیلیتی تعلیق شده بودند. در روز چهارشنبه، پتروشیمی تندگویان با نماد “شگویا” به‌عنوان اولین نماد پتروشیمی پس از چند هفته فعالیت خود را از سر گرفت و با استقبال نسبتاً خوبی مواجه شد و صف خرید آن بیش از ۱۱۵ میلیون حجم داشت.
امید است که با بازگشایی شگویا در آخرین روز معاملاتی این هفته، سایر نماد‌های پتروشیمی نیز در هفته آینده به بازار بازگردند. این امر می‌تواند بازار سرمایه را جذاب‌تر کند و انتظار می‌رود که بازگشایی کامل نماد‌های پتروشیمی باعث حرکت مثبت شاخص کل شود. این نماد‌ها در این مدت به دلیل تعلیق، از رشد بازار در اواخر آذر و هفته‌های ابتدایی دی عقب مانده‌اند. با توجه به افشای عملکرد مثبت شگویا و افزایش درآمد آن نسبت به سال گذشته، امید می‌رود که سایر پتروشیمی‌ها نیز گزارش‌های مثبتی منتشر کنند که منجر به افزایش تقاضا برای سهام آنها شود.
موضوع دیگری که از ابتدای هفته چندین بار مورد توجه قرار گرفت، بحث مذاکرات ایران و آمریکا بود. از طرف ایران، سیگنال‌هایی مبنی بر مذاکره به طرف آمریکایی ارسال شده است، اما نکته قابل‌توجه این است که این اخبار هیچ تأثیری بر بازار سرمایه نداشته‌ است. در سال‌های گذشته، چنین اخباری معمولاً باعث واکنش مثبت در بازار سرمایه می‌شد و حتی در بازار‌های موازی مانند دلار و طلا نیز کاهش قیمت را به همراه داشت، اما اکنون چنین واکنشی مشاهده نمی‌شود.
در طول چهار سال اخیر که مذاکرات سیاسی به بن‌بست رسیده، بازار‌های موازی مانند دلار، طلا و مسکن رشد چشمگیری داشته‌اند، درحالی‌که بازار سرمایه از این رشد عقب مانده است. شاید دلیل بی‌تفاوتی بازار سرمایه به این اخبار، این باشد که فعالان این بازار دیگر به اخبار اکتفا نمی‌کنند و انتظار اقدامات عملی دارند. به‌عبارت‌دیگر، دوران “خبر درمانی” به پایان رسیده است و برای تحول در اقتصاد کشور و بازار سرمایه، سیاست‌گذاران باید تصمیمات اساسی بگیرند و رویکرد عملگرایانه در پیش بگیرند.
با وجود تمام کم‌رمقی‌های بازار سرمایه در این هفته، گزارش‌های عملکرد مالی ۹ ماهه شرکت‌ها نشان می‌دهد که درآمد آنها نسبت به سال گذشته افزایش داشته است. این مسئله این امید را در میان فعالان بازار تقویت می‌کند که روند بازار تا پایان سال می‌تواند بهبود یابد و شاخص کل مجدداً مسیر رشد خود را از سر بگیرد.