اقتصادآنلاین- فرزاد حسن‌زاده؛ بازار سرمایه پس از اعلام آغاز مذاکرات ایران و آمریکا، روندی صعودی و پرشتاب را تجربه کرد؛ به‌گونه‌ای که شاخص‌کل بورس، به‌عنوان اصلی‌ترین نماگر بازار سرمایه، طی ۱۰ روز معاملاتی بیش از ۱۴ درصد بازدهی ثبت کرده و با قدرت از کانال ۳ میلیون واحدی عبور کرده است.

در این مدت، علاوه‌بر افزایش چشمگیر ورود پول حقیقی به معاملات خرد بازار، ارزش معاملات خرد نیز رشد قابل‌توجهی داشته است. به‌ویژه در روز اول اردیبهشت، ارزش معاملات خرد از مرز ۲۰ هزار میلیارد تومان (۲۰ همت) عبور کرد؛ رقمی که از ۵ دی ۱۴۰۳ تاکنون بی‌سابقه بوده است.

نمودار زیر، میزان ورود پول به معاملات خرد بازار سرمایه در دو ماه اخیر را نمایش می‌دهد.

اگر به این نمودار توجه کنید، به‌وضوح می‌توان تفاوت عملکرد بازار سرمایه در این دوره را مشاهده کرد.

در واقع، آغاز مذاکرات ایران و آمریکا را باید عامل اصلی این رشد بازار دانست؛ موضوعی که موجب جلب توجه دوباره سرمایه‌گذاران به بازار سرمایه شده است. بازار سرمایه، به‌وضوح تحت تأثیر این تحولات قرار گرفته و فعالان بازار نیز به‌خوبی می‌دانند که رشد چشم‌گیر بورس، در درجه نخست ناشی از همین اتفاق سیاسی است. همین مسئله باعث پیشتازی بورس در مقایسه با سایر بازار‌های مالی نظیر دلار و طلا در فروردین‌ماه شده است.

پیش از اعلام خبر مذاکرات، فاصله‌ای حدود ۴۵ درصد میان نرخ دلار آزاد و دلار توافقی وجود داشت. اما بلافاصله پس از این خبر، شاهد کاهش نرخ دلار آزاد و در نتیجه کاهش فاصله میان این دو نرخ بودیم؛ به‌گونه‌ای که این فاصله اکنون به حدود ۲۰ درصد رسیده است.

البته این نوسانات شدید در نرخ دلار، به‌ویژه در بازه‌های زمانی کوتاه، به‌طور کلی به نفع اقتصاد و صنایع کشور نیست.

در نهایت باید گفت آنچه موجب این رشد پرشتاب در بازار سرمایه شده، شروع مذاکرات سیاسی و کاهش تنش‌های بین‌المللی است. این تحول باعث شد بورس ایران، در مقایسه با سایر بازار‌های مالی، مسیر کاملاً متفاوتی را در پیش بگیرد.

شایان ذکر است ارزش دلاری بازار سرمایه در آغاز معاملات در ۵ فروردین امسال، کمتر از ۱۰۰ میلیارد دلار بود. اما اکنون این رقم به ۱۳۵ میلیارد دلار رسیده که این جهش نیز به‌واسطه همان تحولات سیاسی و کاهش نرخ دلار آزاد، هم‌زمان با صعود شاخص‌کل بورس، حاصل شده است.

پیش‌بینی بازارهای مالی در پایان سال ۱۴۰۴

بر همه آشکار است که روند صعودی اخیر بازار سرمایه، ناشی از آغاز مذاکرات میان ایران و آمریکا است. در صورت حصول توافق میان دو کشور بر سر مسائل هسته‌ای، فعالان بازار سرمایه می‌توانند به تداوم این مسیر صعودی امیدوار باشند. البته، هر از گاهی ممکن است بازار سرمایه با اصلاحاتی مواجه شود که امری طبیعی است. اما به‌طور کلی، در صورت دستیابی به یک توافق مناسب با آمریکا، کاهش اختلافات و کاهش تحریم‌های اقتصادی، می‌توان انتظار داشت که شاخص کل بورس تا پایان سال جاری از مرز ۴ میلیون واحد نیز عبور کند. همچنین، قیمت دلار و طلا روندی نزولی به خود خواهند گرفت.

برای مثال، پیش از اعلام خبر مذاکرات، فاصله قیمت دلار توافقی با دلار بازار آزاد حدود ۴۵ درصد بود، اما اکنون این فاصله به حدود ۲۰ درصد کاهش یافته است.

لازم به ذکر است در صورت وقوع چنین سناریویی قیمت دلار آزاد تثبیت خواهد شد به احتمال زیاد و با کاهش فاصله میان دلار توافقی و دلار بازار آزاد همین مسئله نیز موتور محرکه شاخص‌کل بورس نیز خواهد شد.

در مقابل، در صورت شکست مذاکرات میان ایران و آمریکا، شاهد معکوس شدن روند فعلی خواهیم بود؛ به‌گونه‌ای که بازار سرمایه وارد مسیر نزولی شده و قیمت دلار و طلا مجدداً صعودی خواهد شد.

به بیان دقیق‌تر، در صورت شکست مذاکرات، احتمال عبور دوباره قیمت دلار از مرز ۱۰۰ هزار تومان وجود دارد و با توجه به افزایش قیمت انس جهانی، قیمت طلا نیز ممکن است به ۹ میلیون تومان برسد. شاخص کل بورس نیز از کانال ۳ میلیونی عقب‌نشینی کرده و مجدداً به سطح ۲ میلیون و ۷۰۰ هزار واحد بازخواهد گشت. در چنین شرایطی، احتمال ورود مجدد نقدینگی قابل توجه به صندوق‌های طلا نیز بسیار زیاد است.