امروز : سه شنبه, ۱۹ خرداد , ۱۴۰۵
- «فیلم کوتاه جنجالی “عُمر” از هامونفیلم به فیلیمو میرسد؟»
- کلهرنیا: شوشتر نماینده تمام سرزمینهای خشک ایران است
- علی آبادی: پیوند هنر و آب باید جوشان و ماندگار بماند
- پاییز پرهزینه برای سازندگان مسکن
- آیین اختتامیه پانزدهمین دوره جایزه سینمایی ققنوس
- موالی زاده:هنرمندان پیوندی میان دغدغه اجتماعی و زیبایی هنر پدید آوردند
- آیه ۳۱ سوره اعراف؛ سوال روز هشتم مسابقه زندگی با آیهها در استان سمنان
- وزیر فرهنگ و ارشاد: سال آبی هنر ایران از شوشتر آغاز شد
- حاکمان و نخبگان مخاطب اول در لزوم صرفهجویی در مصرف منابع عمومی هستند
- تفاهمنامه ۲۵۰۰میلیارد ریالی بین استانداری خوزستان ووزارت ارشاد امضاشد
- ماجرای چهل سال سرگردانی بنی اسرائیل در بیابان چیست/محتویات تابوت سکینه
- پشت صحنه زندگی یک قهرمان؛ از دوپینگ تا مبارزه درون قفس!
- نهاد وکالت از تاسیس داور تا تثبیت مصدق/وکیل دادگستری طبیب حقوقی است
- انتشار آلبوم «بامداد بزم» با هدف ارائه یک بیان تازه
- سوال روز هشتم مسابقه «زندگی با آیهها» در سمنان اعلام شد
- «گاهی» روایت آدمهایی است که میخواهند فهمیده شوند؛ تمرکز روی صداقت
- گرامیداشت یاد سیدحسن نصرالله توسط حجتالاسلام قمی با شعری از متنبی
- هر متر آپارتمان در تهران چند سکه می ارزد؟
- پیام آیه روز طرح«زندگی با آیهها»؛ ضرورت نهادینهسازی فرهنگ مصرف صحیح
- شرط چین برای اکران «مرد عنکبوتی»؛ مجسمه آزادی حذف شود
- وزیر ارشاد درگذشت حجتالاسلام امام جمارانی را تسلیت گفت
- بازار ملک تهران در فاز انتظار
- اجرای نمایش آئینی «ماه بر روی زمین» در فرهنگسرای اندیشه
- رفیعی: جریان نفاق از درون به پیکره جامعه ضربه میزند
- وام مسکن ارزان شد؟
- برگزاری مراسم یادبود هادی ساعد محکم در خانه سینما
- میرعمادی: قرآن با انذار و تبشیر انسانها را هدایت میکند
- پویانفر خطاب به «آقای صدا و سیما» چه گفت؛ تکلیف «پایتخت ۸» روشن شد؟
- عبداللهزاده: اسراف یعنی نادیده گرفتن «امانت» بودن نعمتها
- جوایز تجلی اراده ملی اهدا شد؛ هنرمندان در جستجوی عدالت نایافته هستند
- دعای روز نهم ماه رمضان و اوقات شرعی تهران/صوت و شرح دعای روز
- «بابا آب داد» افتتاح شد؛ وقتی آب، روایتگر فرهنگ و بحران میشود
- چهکار کنیم تا هنگام موفقیت، مغرور و زمان شکست، ناامید نشویم؟
- تبیین آیه نهم زندگی با آیهها؛ مریم حاجی عبدالباقی
- اجرای نمایشی درباره زندگی جرج الیوت و حضور سعید چنگیزیان در کاخ هنر
- در لحظهای که تو را به عنوان یک نخبۀ ملی تحسین میکنند خدا را یاد کن
- آغاز سال آبی هنر ایران؛ مجسمه بهمن محصص به موزه هنرهای معاصر تهران رفت
- تفسیر آیه نهم زندگی با آیهها؛ حجتالاسلام عابدینی
- ریچارد لینکلیتر برنده جایزه سزار ۲۰۲۶ فرانسه شد؛ تجلیل از جیم جری
- انقلاب تدبر در قرآن؛ استان سمنان پیشتاز شد
- تاثیر رکود ساخت و ساز بر مصرف و تولید سنگ های ساختمانی| شکلگیری فدراسیون جهانی سنگ
- چالش کار با بازیگر عرب؛ «سرزمین فرشتهها» به جشنوارههای جهانی میرود؟
- نرخ گندم باید بالای ۵۲ هزارتومان باشد؛ واردات با آزادسازی ارز دیگر جذابیت ندارد
- قیمت طلای ۱۸عیار امروز پنجشنبه ۷ اسفند/ کاهش قیمتها + جدول
- دولت و ثروتمندان درباره «ازدواج جوانان» در قیامت بازخواست میشوند
- «نبرد رباتها» با جذابیت نمونه خارجی؛ دخترانی که در روستا ربات ساختند
- چرا بعضی کتابها کمیاب یا نایاب میشوند؟
- هزینه فرصت تسهیلات مسکن در ایران چقدر است؟
- بیمه عمر متصل به طلا؛ سبدگردانی با سرمایه خرد
- انفجار تقاضا در بازار مبلمان اداری ایران
سیگنال ترسناک قالیباف تَن دهکهای ۱ تا ۹ را لرزاند
در حالیکه معیشت میلیونها ایرانی هر روز سختتر میشود و یارانه نقدی برای بسیاری بهعنوان تنها نقطه اتکای مالی باقی مانده، اظهارات اخیر رئیس مجلس درباره حذف این یارانهها، موجی از نگرانی و ناامیدی را در جامعه بهراه انداخته است. طرح جایگزین کالابرگ که قرار است بهجای پرداخت نقدی اجرا شود، هنوز با ابهامات اجرایی، کسری منابع و دهکبندیهای ناعادلانه دستوپنجه نرم میکند؛ وضعیتی که ممکن است بیش از آنکه عدالت را محقق کند، فشار مضاعفی بر اقشار آسیبپذیر وارد سازد. در این میان، چالشهای ساختاری، بدهیهای پرداختنشده نهادهای اقتصادی بزرگ، و ناهماهنگی میان نهادهای اجرایی، زنگ خطری جدی برای پایداری نظام یارانهای کشور به صدا درآورده است.
گسترش نیوز: هفته گذشته، اظهارات بحثبرانگیز محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، درباره حذف یارانه نقدی، موجی از نگرانی و واکنش را در میان دهکهای یارانهبگیر برانگیخت. قالیباف در جلسه علنی مجلس اعلام کرد: «بر اساس قانون، وزارت رفاه موظف است بهمنظور اجرای طرح کالابرگ الکترونیکی، اعتبار لازم را در اختیار سرپرستان خانوار قرار دهد و از پرداخت نقدی یارانهها پرهیز کند. این شیوه از بروز رانت و فساد در روند توزیع یارانه جلوگیری میکند.»
این اظهارات، نهتنها فضای عمومی را متشنج کرد بلکه باعث شد بسیاری از خانوارهای کمدرآمد که وابستگی شدیدی به یارانه نقدی دارند، احساس کنند زیر پایشان خالی شده است. در شرایط اقتصادی کنونی، که بسیاری از خانوارها در تأمین نیازهای اولیه خود مانند پرداخت قبوض آب، برق، گاز و حتی اجاره خانه با مشکل مواجه هستند، حذف این مبلغ نقدی که شاید تنها نقدینگی ماهانه آنهاست، تصمیمی دردناک و زخمزننده است.
مردم چه میگویند؟
بسیاری از یارانهبگیران در تماس با گسترش نیوز، از احتمال حذف یارانه نقدی خود ابراز نگرانی کردهاند. این افراد میگویند که یارانه نقدی هرچند مبلغی ناچیز است، اما بهعنوان یک تکیهگاه مالی برای آنها محسوب میشود؛ تکیهگاهی که اکنون در حال لرزیدن است.
علاوه بر این، دهکبندیهای دولت که مبنای دریافت یا عدم دریافت یارانه کالابرگ یا نقدی است، با اعتراض گسترده مردم مواجه شده است. بازنشستگان حداقلبگیر سازمان تأمین اجتماعی، کارگران با دستمزد پایه، و حتی خانوارهایی که هیچگونه درآمد ثابت ندارند، بهطور شگفتانگیزی در دهکهای ۸، ۹ و ۱۰ قرار گرفتهاند؛ دهکهایی که قرار است از این به بعد هیچ یارانهای دریافت نکنند. این در حالی است که بسیاری از این افراد نهتنها توانایی خرید کالای اساسی را ندارند، بلکه در تأمین مایحتاج روزانه خود نیز با بحران مواجه هستند.
منابع محدود، انتظارات زیاد
اگرچه طرح مجلس برای تغییر نحوه پرداخت یارانهها قانونی و مطابق با بودجه سال ۱۴۰۴ است، اما واقعیت این است که این تصمیم در فضای واقعی اقتصاد ایران با موانع جدی مواجه است. احمد میدری، معاون سابق وزارت رفاه، در اظهار نظری قابل تأمل گفته است که حذف یارانه سه دهک بالای درآمدی تنها پنج هزار میلیارد تومان (۵ همت) منابع برای دولت آزاد میکند، در حالیکه تأمین کالا برگ معیشتی برای هفت دهک پایینتر به بیش از ۲۵ هزار میلیارد تومان (۲۵ همت) بودجه نیاز دارد. به زبان ساده، دولت با کسری شدید در این بخش مواجه است.
از سوی دیگر، منابع و مصارف طرح هدفمندی یارانهها در سال ۱۴۰۴ به حدود هزار هزار میلیارد تومان رسیده است؛ رقمی عظیم که معادل تقریباً یکسوم کل بودجه عمومی کشور است. قرار بود با تجمیع منابع هدفمندی با بودجه عمومی، فرآیند تأمین منابع سادهتر شود، اما سازمان برنامه و بودجه همچنان بر تفکیک این منابع پافشاری میکند. این تفکیک، روند اجرایی و پرداختها را کند و پرهزینه کرده است.
چالشهای درونساختاری
یکی از بزرگترین موانع در مسیر هدفمندی، دریافت مطالبات از برخی نهادهای قدرتمند مانند پتروشیمیهاست. بسیاری از پتروشیمیهایی که گاز دولتی دریافت کردهاند، هنوز بدهیهای خود را به سازمان هدفمندسازی پرداخت نکردهاند. این بدهیهای انباشته، بخشی از بحران منابع را شکل داده و مانعی جدی برای تداوم یارانهها بهشکل فعلی محسوب میشود.
در کنار آن، هزینههای بالایی مانند خرید تضمینی گندم نیز فشار مضاعفی بر این منابع وارد کرده است. بهنحویکه دولت در بودجه سال جاری ناچار شده حدود ۲۰۰ هزار میلیارد تومان از بودجه عمومی را برای پوشش زیانهای هدفمندی در نظر بگیرد.
حذف دهکهای پردرآمد؛ چالش یا راهکار؟
در نگاه اول، حذف سه دهک پردرآمد جامعه از فهرست یارانهبگیران، راهکاری عادلانه بهنظر میرسد. اما واقعیتهای میدانی نشان میدهد که دهکبندیهای دولت هنوز به اندازه کافی دقیق نیست. بهعبارت دیگر، بسیاری از افراد کمدرآمد بهدلیل ملاکهای نامناسب در دستهبندی دهکهای بالاتر قرار گرفتهاند و از دریافت کمکهای معیشتی محروم شدهاند.
علاوه بر این، شفافیت در پرداختها و رساندن منابع به ذینفع نهایی همچنان بهعنوان یک خلأ اساسی در نظام توزیع یارانهها باقیمانده است. نبود سامانه یکپارچه، خطاهای فراوان در شناسایی نیازمندان واقعی و مقاومت برخی دستگاهها در ارائه اطلاعات، از جمله موانع اصلی در مسیر اجرای دقیقتر این سیاستهاست.
زنگ خطر کسری منابع؛ تجربه نیمه اول ۱۴۰۳
در نیمه نخست سال ۱۴۰۳، کسری منابع هدفمندی یارانهها به حدود ۲۰۰ هزار میلیارد تومان رسید؛ رقمی که دولت را مجبور به استفاده از حساب واحد خزانه و تنخواه بانک مرکزی برای جبران کمبودها کرد. حتی در مقطعی، پرداخت یکی از مراحل یارانه نقدی با تأخیر انجام شد؛ موضوعی که اعتماد مردم را به ثبات این پرداختها خدشهدار کرد.
هرچند از ابتدای سال جاری تاکنون، پرداختها بهموقع انجام شدهاند، اما این موضوع نباید دولت را نسبت به آینده خوشبین کند. تأمین منابع برای ادامه این روند، نیازمند اصلاحات ساختاری در سیاستهای هدفمندی و ایجاد سامانههای شفاف برای پرداخت به ذینفع نهایی است.
بازنگری فوری در سیاستهای حمایتی
در شرایطی که معیشت مردم روزبهروز سختتر میشود، حذف یارانه نقدی بدون جایگزینی مطمئن و عادلانه میتواند ضربه سنگینی به قشرهای ضعیف جامعه وارد کند. از سوی دیگر، تداوم وضعیت موجود، با کسریهای مزمن و ناتوانی در تأمین منابع پایدار، آیندهای مبهم را برای نظام یارانهای رقم خواهد زد.
شاید زمان آن رسیده که مسئولان با نگاهی واقعبینانه، سیاستهای حمایتی را بازنگری کرده و با اولویتبندی دقیق، منابع محدود کشور را بهگونهای عادلانه و هدفمند در اختیار نیازمندان واقعی قرار دهند. در غیر این صورت، بحرانهای معیشتی تنها عمیقتر خواهند شد.
امیر خیرخواهان
- دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
- پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
- پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.