جمع‌آوری سرمایه از عرضه اولیه سهام لندن در سال جاری میلادی حدود ۹ درصد کاهش پیدا کرده و به سطح ۱ میلیارد دلار رسیده است؛ اتفاقی که باعث شده است در رتبه جهانی از این نظر، لندن با سقوط چهار پله‌ای در رتبه بیستم قرار بگیرد.

بازارهایی مانند عمان توانسته‌اند با جهش خود از بازار IPO لندن پیشی بگیرند، آن هم در شرایطی که اندازه بازار عمان ۱ درصد از بازار لندن است و بازارهای کوچک‌تری مانند مالزی و لوکزامبورگ نیز توانسته‌اند از لندن عبور کنند.

چالش‌های بورس بریتانیا

این رتبه‌بندی نشان‌دهنده چالش‌هایی است که بریتانیا با آن‌ها روبه‌روست: بازاری که به دلیل ارزش‌گذاری‌های پایین، مجموعه‌ای از سرمایه‌گذاران محلی ریسک‌گریز و رقابت فزاینده از سوی مراکز مالی دیگر به شکل منفی تحت تأثیر قرار گرفته است. در حالیکه این کشور اخیرا قوانین عرضه اولیه سهام خود را تغییر داده است، سرمایه‌گذاران و مدیران می‌گویند برای تجدید قوای بورس ۳۰۰ ساله لندن باید اقدامات بیشتری انجام شود.

در سال جاری میلادی حدود ۱۲ شرکت در بورس لندن فهرست شدند که بزرگ‌ترین آن بیش از ۱۵۰ میلیون پوند (۱۹۱ میلیون دلار) بود. لندن نتواسته است در میان ۱۰۰ مرکز مالی برتر جهان از نظر جذب عرضه اولیه سهام قرار بگیرد و در سال جاری میلادی، یونان، سوئد و آفریقای جنوبی همگی توانسته‌اند IPOهای بزرگ‌تری نسبت به بریتانیا جذب‌ کنند.

همچنین تعدادی از فروش سهام‌های میلیارد دلاری وارد بورس‌های بزرگ خاورمیانه شده‌اند، چراکه کشورهای بیشتری به‌دنبال تشویق بازارهای سرمایه داخلی از طریق جذب بزرگ‌ترین شرکت‌ها برای عرضه اولیه سهام در بازارهای خود هستند.

بورس لندن

جورج چان، رهبر جهانی IPO شرکت EY در شانگهای، گفت: «دولت‌ها همه تلاش خود را می‌کنند تا شرکت‌های بیشتری را برای آمدن جذب کنند، بنابراین رقابت اکنون شدیدتر شده است. اگر این نوع چشم‌انداز را تغییر ندهیم، بازگشت بریتانیا به بالای هرم زمان زیادی خواهد برد.»

ستاره‌های نوظهور

عمده فعالیت عرضه اولیه سهام در سال ۲۰۲۴ مربوط به خاورمیانه و آسیا بوده است که در مجموع بیش از نیمی از جمع‌آوری سرمایه در سال جاری میلادی را از آن خود کردند. علاوه بر این، در میان ۱۰ قرارداد بزرگ جهان، ۵ مورد مربوط به خاورمیانه و آسیا بوده است.

در اواخر ماه گذشته میلادی، تالابات هولدینگ پی‌ال‌سی، واحد محلی Delivery Hero SE، یک عرضه اولیه سهام عمومی به ارزش ۲ میلیارد دلار در دبی را پس از افزایش اندازه معامله و قیمت‌گذاری آن در بالاترین حد بازه پیشنهادی، تکمیل کرد. این شرکت در حال حاضر به عنوان بزرگترین IPO فناوری جهان در سال جاری میلادی رتبه‌بندی می‌شود. در ماه اکتبر، زنجیره هایپر مارکت لولو ریتیل هولدینگ پی‌ال‌سی یک عرضه اولیه سهام به ارزش ۱.۷ میلیارد دلار در ابوظبی قیمت‌گذاری کرد و یکی از واحدهای شرکت نفت دولتی عمان ۲ میلیارد دلار جمع آوری کرد.

آن‌ها با برخی از لیست‌ شدن‌های پرطرفدار در آسیا نیز همراه شده‌اند، از جمله IPO توکیو مترو کو. به ارزش ۲.۴ میلیارد دلار در اکتبر و عرضه سهام ۳.۳ میلیارد دلاری هیوندای موتور کو. در واحد هندی آن.

کریس لینگ، رئیس بازارهای سرمایه سهام HSBC Holdings Plc برای اروپای مرکزی و شرقی، خاورمیانه و آفریقا، گفت: «لندن، مانند سایر بازارهای اروپایی، با افزایش رقابت از سوی بازارهای داخلی روبه‌رو است، در حالیکه این شرایط ۸ تا ۱۰ سال پیش حاکم نبود.»

در حالیکه حجم عرضه‌های اولیه کاهش یافته است، تصاحب شرکت‌ها باعث کوچک‌تر شدن بازار سهام بریتانیا با سریع‌ترین سرعت طی بیش از یک دهه شده است.

بر اساس داده‌های گردآوری‌شده توسط بلومبرگ، حدود ۴۵ شرکت امسال به دلیل ادغام و تصاحب از بورس لندن خارج شده‌اند. این بالاترین تعداد از سال ۲۰۱۰ تاکنون است. بسیاری از این شرکت‌ها، شرکت‌های متوسطی هستند که مورد توجه تحلیل‌گران قرار نگرفته‌اند و نسبت به همتایان خود در سایر بازارها با ضرایب پایین‌تری معامله می‌شوند.

برخی دیگر نیز پس از شکایت از نقدشوندگی پایین، از بورس لندن خارج شده‌اند. گروه تحویل غذای Just Eat Takeaway.com NV در نوامبر اعلام کرد که از لندن خارج شده و تنها در آمستردام فهرست خواهد شد. گروه Ashtead Plc این هفته اعلام کرد که فهرست اصلی خود را به ایالات متحده منتقل خواهد کرد و آن را به‌عنوان مقصد «طبیعی» بلندمدت برای این شرکت اجاره تجهیزات ساختمانی معرفی کرد.

نمایی از ساختمان بورس مسقط

به گفته لیاد میدار، شریک مدیریتی در Gatemore Capital Management، شرکت‌ها به دلیل عدم توانایی در دستیابی به ارزش‌گذاری مورد نظر خود از بازار لندن دوری می‌کنند. داده‌های گردآوری‌شده توسط بلومبرگ نشان می‌دهند که تعداد شرکت‌هایی که امسال به دلایل مختلف از بورس لندن خارج شده‌اند، بیش از ۱۰ برابر تعداد IPOها بوده است. در همین حال، صندوق‌های سهام متمرکز بر بریتانیا تا اکتبر ۴۱ ماه متوالی خروج سرمایه خالص را ثبت کردند و تنها در نوامبر دوباره به جریان ورودی خالص بازگشتند.

یکی از نمایندگان اپراتور بورس، London Stock Exchange Group Plc، گفت که IPOها تنها شاخص سلامت بازار سرمایه بریتانیا نیستند، زیرا حجم گسترده‌تر عرضه‌های اولیه سهام در مقایسه با سایر بورس‌های اروپایی بسیار بیشتر بوده است.

او افزود: «ما از صف شرکت‌هایی که به دنبال IPO هستند دلگرم شده‌ایم و پیش‌بینی می‌کنیم پس از اجرای قوانین جدید فهرست‌بندی در اوایل سال جاری، فعالیت بیشتری را شاهد باشیم.»

مقامات بریتانیا در حال انجام اقداماتی برای احیای بازار هستند. آن‌ها در سال جاری میلادی بزرگ‌ترین بازنگری قوانین فهرست‌بندی در بیش از سه دهه را اجرا کردند که این امر فهرست‌بندی دو کلاس سهام را آسان‌تر کرد، اقدامی که با هدف جذب بیشتر شرکت‌های فناوری انجام شده است. آن‌ها همچنین در افشای اطلاعات مربوط به معاملات مهم، انعطاف بیشتری ارائه می‌دهند. کی‌یر استارمر، نخست‌وزیر بریتانیا، وعده داده است مقرراتی را که مانع رشد اقتصادی هستند، حذف کند زیرا او تلاش می‌کند سرمایه‌گذاران بین‌المللی را آرام کند.