اقتصاد آنلاین، آرمان هنرکار؛ در روز‌هایی که نوسانات بازار سرمایه افزایش یافته، بررسی عملکرد صندوق‌های اهرمی و نحوه مدیریت ریسک آنها اهمیت ویژه‌ای پیدا کرده است. در چنین وضعیتی و به تبع نوسانات بازار، صندوق‌های اهرمی پرطرفدار شدند، اما یک صندوق اهرمی در بازه زمانی یک ماهه گذشته چه از منظر تغییرات nav و چه از نظر قیمت تابلوی صندوق بازدهی پایین‌تری را نسبت به سایر اهرمی‌ها به ثبت رسانده است. در همین راستا خبرنگار اقتصاد آنلاین به سراغ میثم نجف‌پور، مدیر پرتفوی صندوق اهرمی پیشران رفت و با وی در این باره صحبت کرد و تاکید اصلی وی در این پرسش پاسخ بر ریسک پایین‌تر این صندوق سرمایه‌گذاری نسبت به تمامی اهرمی‌ها بود. در میانه این گفت‌و‌گو نیز به تخلف رایج صندوق‌ها در تغییر اهرم و همچنین تغییر ترکیب دارایی در روز‌های منتهی به انتشار ترکیب دارایی پرتفوی نیز پرداخته شد. البته که نجف‌پور بر این مورد تاکید داشت که صندوق پیشران از معدود صندوق٬‌هایی است که تمامی نصاب‌های صندوق و اهرم را رعایت می‌کند.

طبق اطلاعات برخی سایت‌ها بازدهی صندوق اهرمی «پیشران» در بازه‌های زمانی یک ماهه و سه ماهه از سایر صندوق‌ها پایین‌تر بوده، علت این موضوع چیست؟

در بازه سه‌ماهه، عملکرد صندوق پیشران پایین‌تر نبوده؛ اما در مقاطعی مثل یک ماه اخیر، تفاوت‌های جزئی وجود داشته است. باید توجه داشت که ما به‌دلیل ماهیت تأمین سرمایه‌ای صندوق، نمی‌توانیم اهرم را به‌صورت ناگهانی افزایش دهیم. حدود ۹۵ درصد از دارایی‌های صندوق تحت مالکیت تأمین سرمایه است و طبیعتاً در معرض محدودیت‌های ریسک بیشتری قرار دارد. همچنین ملاک ارزیابی مدیر صندوق، بازدهی nav است و نه قیمت تابلو که در همین راستا از فعالان بازار و کسانی که قصد خرید صندوق‌های سرمایه‌گذاری را دارند باید از سایت مرجع فیپیران استفاده کنند. ضمن اینکه صندوق‌هایی که مستقل‌تر عمل می‌کنند، گاهی تا سه یا چهار برابر اهرم می‌گیرند، اما ما ترجیح می‌دهیم با حفظ ثبات، بازدهی پایدارتری داشته باشیم. به همین دلیل در مقاطعی ممکن است رشد کمتری داشته باشیم، اما در زمان افت بازار، افت ما هم کمتر است.

نوسانات بازدهی صندوق بیشتر به تغییرات حباب قیمتی یونیت‌ها مربوط می‌شود تا عملکرد واقعی؟

دقیقاً. گاهی فروش یک حقوقی یا بازی‌های قیمتی باعث می‌شود حباب منفی یا مثبت ایجاد شود. مثلاً ممکن است در یک بازه یک‌ماهه، عملکرد صندوق سه تا چهار درصد منفی دیده شود، در حالی که واقعاً تغییر خاصی در ارزش خالص دارایی‌ها (NAV) اتفاق نیفتاده، در چنین مواقعی اگر با دید بلندمدت‌تر نگاه کنید، مثلاً در بازه سه‌ماهه، خواهید دید که اختلاف عملکرد صندوق‌ها بسیار ناچیز است. ما حتی تا اواخر ماه گذشته جزو دو صندوق برتر در بازه سه‌ماهه بودیم.

اشاره کردید که صندوق پیشران ریسک پایین‌تری نسبت به برخی صندوق‌های دیگر دارد. دلیل این سیاست چیست؟

چون تأمین سرمایه مالک اصلی صندوق است، ما موظفیم در چارچوب‌های مشخص و با ریسک کنترل‌شده فعالیت کنیم. برخلاف برخی صندوق‌ها که صرفاً برای جذب سرمایه بیشتر، اهرم را بالا می‌برند، ما به‌دنبال بازدهی معقول و پایدار هستیم. به عنوان مثال اگر بازار چهار روز متوالی نزولی شود، صندوق پیشران معمولاً در صدر بازدهی قرار می‌گیرد، چون اهرم پایین‌تر دارد. در مقابل، زمانی که بازار صعودی است، طبیعی است که در رتبه‌های پایین‌تر دیده شود.

سقف اهرم در صندوق شما چقدر است و در حال حاضر روی چه عددی قرار دارد؟

سقف مجاز اهرم حدود دو است و اکنون حدود ۱.۸ هستیم. این عدد نسبت به برخی صندوق‌ها پایین‌تر است، اما به ما امکان می‌دهد ریسک را بهتر کنترل کنیم. همچنین در ترکیب دارایی‌ها، حدود ۹۲ درصد سهام و حدود ۸ درصد اوراق با درآمد ثابت داریم. این ترکیب متناسب با سیاست محتاطانه ما انتخاب شده تا در شرایط نامطمئن بازار، بازدهی منطقی و پایداری ارائه دهیم.

برخی می‌گویند بعضی صندوق‌ها با تخلف از حدود مجاز، اهرم یا ترکیب دارایی خود را تغییر می‌دهند. نظر شما چیست؟

متأسفانه بله؛ در برخی صندوق‌ها دیده می‌شود که نسبت‌های قانونی را رعایت نمی‌کنند. برای مثال، ممکن است مجاز باشند تا پنج درصد در گواهی سپرده طلا سرمایه‌گذاری کنند، اما سهم واقعی‌شان ۱۱ یا ۱۲ درصد است، تأمین سرمایه‌ها معمولاً چنین کاری نمی‌کنند، چون نظارت متولی و سازمان روی آنها جدی‌تر است. ما همواره در چارچوب مقررات عمل می‌کنیم.

به‌عنوان جمع‌بندی، چشم‌انداز صندوق پیشران در ماه‌های آینده را چطور می‌بینید؟

هدف ما این است که در سال مالی جاری بازدهی معقولی متناسب با سطح ریسک صندوق کسب کنیم. ممکن است در مقاطع کوتاه‌مدت برخی صندوق‌ها بازدهی بیشتری نشان دهند، اما معمولاً پایدار نیست. ما ترجیح می‌دهیم با مدیریت ریسک، در بلندمدت عملکرد بهتری نسبت به شاخص و رقبا داشته باشیم.